ลิ่วเหยา (六爻)
ลิ่วเหยา (六爻) อาจหมายถึงตำแหน่งขีดทั้งหกโดยทั่วไป หรือหมายถึงวิธีเสี่ยงทายที่ใช้แปดวัง น่าเจี่ย ลิ่วชิน ซื่อ–อิ้ง เดือน วัน และการเปลี่ยนขีดประกอบการตีความ หมวดนี้เน้นความหมายหลัง และแยกออกจากการอ่านข้อความประจำกว้าและขีดใน 《周易》 คัมภีร์ให้ตัวบท ส่วนวิธีเสี่ยงทายในสมัยหลังให้ระบบจำแนกและวิธีดำเนินการอีกชุดหนึ่ง ไม่ควรอ้างแหล่งที่มาของสองชั้นนี้แทนกัน
โครงสร้างของระบบ
| ระดับ | เนื้อหาหลัก | ความแตกต่างสำคัญ |
|---|---|---|
| รูปกว้า | หยินหยาง กว้าบน–ล่าง ขีดเปลี่ยน–คงเดิม กว้าเดิม–แปร | คำนวณรูปซ้ำจากค่าที่เสี่ยงได้ |
| การจัดวัง | หกสิบสี่กว้าแบ่งเป็นแปดวัง ตำแหน่งซื่อ–อิ้ง | ลำดับวังไม่ใช่ลำดับกว้าในคัมภีร์ทั่วไป |
| น่าเจี่ย | กำหนดก้านฟ้า–กิ่งดินทีละขีดตามกว้าภายใน–ภายนอก | เปิดตารางตามกว้าบน–ล่าง ไม่ใช้ชื่อวังแทน |
| ลิ่วชิน | ความสัมพันธ์ธาตุขีดกับธาตุวัง | ไม่ใช้ดิถีจากดวงสี่เสาเป็นฐาน |
| เวลา | เดือนตามสารท วันก้านฟ้า–กิ่งดิน และการเริ่มลิ่วเสิน | ข้อมูลแต่ละส่วนทำหน้าที่ต่างกัน |
| การตีความ | เลือกย่งเสินตามคำถาม พิจารณาเดือน วัน ขีดเปลี่ยน และข้อความ | แยกข้ออ้างตามจารีตออกจากข้อเท็จจริงและหลักฐานเชิงประจักษ์ |
การจัดผังครบชุดจากเฉียนเปลี่ยนขีดแรก
หากค่าหกครั้งจากล่างขึ้นบนเป็น9、7、7、7、7、7 กว้าเดิมคือเฉียน ขีดแรกเปลี่ยน และกว้าแปรคือเทียนเฟิงโก้ว กว้าเดิมสังกัดวังเฉียนธาตุทอง ซื่ออยู่บนสุด อิ้งอยู่ขีดสาม น่าเจี่ยจากขีดแรกขึ้นไปคือ甲子、甲寅、甲辰、壬午、壬申、壬戌 เมื่อนำมาเทียบธาตุทอง จะได้บุตรหลาน ภรรยา–ทรัพย์ บิดามารดา ขุนนาง–ผี พี่น้อง และบิดามารดาตามลำดับ
กว้าแปรมีซวิ่นล่าง เฉียนบน จึงต้องเปลี่ยนน่าเจี่ยสามตำแหน่งล่างตามซวิ่นภายใน ไม่ใช้เฉียนภายในต่อ หากลิ่วชินของขีดแปรยังคำนวณเทียบธาตุทองของวังกว้าเดิม ต้องระบุข้อตกลงนี้ชัด ตัวอย่างนี้ให้เพียงค่าที่ได้กับขั้นตอนจัดผัง ไม่มีคำถาม วันที่ หรือผลการพยากรณ์จริง จึงไม่นำเงื่อนไขสมมติมาแต่งเป็นบันทึกคำทำนายที่เกิดขึ้นจริง
แนวทางอ่าน
ด้านโครงสร้างดูขีด, ปากว้า และขีดเปลี่ยน ด้านวิธีดำเนินการดูการสร้างกว้าจากการเสี่ยงหกครั้ง กับกว้าเดิม–กว้าแปร การจัดผังให้ตรวจตามลำดับที่น่าเจี่ย, ซื่อ–อิ้ง, ลิ่วชิน และลิ่วเสิน ก่อนอ่านย่งเสิน กับเดือนและวันอ้างอิง
ดัชนีคำศัพท์ รวมทุกหน้า ส่วนดัชนีหกสิบสี่กว้า เชื่อมข้อความคัมภีร์ในเว็บไซต์และแสดงวังที่สังกัดครบชุด
เอกสารตามจารีตกับการตรวจสอบปัจจุบัน
《增删卜易》 ใช้ค้นกฎและข้อถกเถียงของน่าเจี่ยตามบทได้ หน้าเอกสารดิจิทัลปัจจุบันมีหมายเหตุของผู้ถอดข้อความและผู้เพิ่มเติม ต้องแยกข้อความเดิมออกจากส่วนที่เพิ่มภายหลัง สารบัญ 《卜筮正宗》 ฉบับเหอลู่ อู่จื่อหลิง ระบุเบาะแสฉบับพิมพ์ปี1904 แต่ไม่ได้แปลว่าหนังสือเริ่มแต่งในปีนั้น และเนื้อหาแต่ละเล่มบนเว็บไซต์ยังไม่ครบ
หน้าบรรณานุกรมของสำนักพิมพ์สำหรับ Fortune-tellers and Philosophers โดย Richard J. Smith เป็นแนวทางอ่านต่อด้านสังคมและวัฒนธรรมการเสี่ยงทายจีน บทความนี้ไม่สร้างเลขหน้าของเนื้อหาที่ยังไม่ได้ตรวจอ่าน
ข้อถกเถียงและหลักฐาน
การเลือกย่งเสิน การจัดการหลายขีดเปลี่ยน การเคลื่อนไหวแฝง ภาวะว่างหรือถูกทำลาย และช่วงเวลาที่คาดว่าจะเกิดผล มีวิธีต่างกัน ต้องเปิดเผยเงื่อนไข บันทึกคำทำนายตรงเป็นรายกรณีไม่ใช่หลักฐานความแม่นยำโดยรวม การเปลี่ยนย่งเสินย้อนหลังหรือเลือกเฉพาะผลที่พอใจหลังเสี่ยงซ้ำทำให้ตรวจสอบได้ยากขึ้น ข้ออ้างการพยากรณ์ต้องมีงานวิจัยที่เป็นอิสระจากอำนาจของคัมภีร์ บทความนี้ยังไม่ได้ทบทวนหลักฐานเชิงประจักษ์ในสาขานี้อย่างเป็นระบบ
เอกสารอ้างอิง
ในระบบนี้
แนวคิด
- ขีด (爻)หน่วยพื้นฐานของรูปกว้า ตำแหน่งขีด หยินหยาง ชื่อขีดในคัมภีร์ และความแตกต่างจากค่าที่ใช้กำหนดขีดเปลี่ยน
- ขีดเปลี่ยน (動爻)ขีดที่ได้ค่าหยินแก่หรือหยางแก่ วิธีแปรกว้าเดิมเป็นกว้าแปร และความแตกต่างระหว่างการเปลี่ยนรูปกับการตีความ
- ซื่อ–อิ้ง (世應)ขีดซื่อและขีดอิ้ง ตำแหน่งตามลำดับแปดวัง และการพิจารณาความสัมพันธ์กับย่งเสิน
- เดือนและวันอ้างอิง (月建與日辰)เดือนตามสารทกับวันก้านฟ้า–กิ่งดิน และหน้าที่ต่างกันของก้านฟ้ากับกิ่งดินประจำวัน
- น่าเจี่ย (納甲)ตารางกำหนดก้านฟ้า–กิ่งดินครบทั้งกว้าภายในและภายนอก และวิธีใช้ธาตุวังเป็นฐานลิ่วชิน
- ปากว้า (八卦)กว้าสามขีดแปดแบบ ภาพสัญลักษณ์ ธาตุ และความแตกต่างจากกว้าหกขีดกับแปดวัง
- ย่งเสิน (用神)การเลือกขีดอ้างอิงตามสิ่งที่ถาม และการแยกตัวเลือกย่งเสินออกจากความสัมพันธ์ธาตุ
- ลิ่วชิน (六親)หมวดความสัมพันธ์ระหว่างธาตุประจำขีดกับธาตุวัง วิธีจัดบิดามารดา พี่น้อง บุตรหลาน ภรรยา–ทรัพย์ และขุนนาง–ผี
- ลิ่วเสิน (六神)สัญลักษณ์ทั้งหก ลำดับเริ่มจากก้านฟ้าประจำวัน และขอบเขตการใช้ประกอบลิ่วชิน
ตาราง
- ดัชนีหกสิบสี่กว้าลำดับกว้าทั่วไป วังที่สังกัด และลิงก์ข้อความประจำกว้ากับขีดในเว็บไซต์
- ตารางปากว้าโครงสร้างหยินหยาง ภาพสัญลักษณ์และธาตุของกว้าสามขีด พร้อมลิงก์ข้อความคัมภีร์
กฎ
- กว้าเดิม กว้าแปร และขีดเปลี่ยนความสัมพันธ์เชิงโครงสร้างของรูปเดิม ขีดเปลี่ยน และรูปหลังแปร พร้อมความต่างระหว่างวิธีอ่าน
วิธีการ
- วิธีสร้างกว้าจากการเสี่ยงหกครั้งวิธีสามเหรียญ ค่าหกขีด กว้าเดิม กว้าแปร และความน่าจะเป็นภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด
ดัชนี
- ดัชนีคำศัพท์ลิ่วเหยาดัชนีแนวคิด วิธีสร้างและจัดผังกว้า ตาราง และแหล่งข้อความคัมภีร์